Joan den abenduaren 16tik urtarrilaren 31 arte Altzako txokoak Galarzaren postaletan erakusketa ikusteko aukera egongo da Tomaseneko sarreran, liburutegiaren ordutegian. Erakusketa honetan ikus daitezkeen irudiak San Telmo Museoko Galarza argazki funtsetik hartuak dira. Funtsa hori Gregorio González Galarza (Zegama, 1869/Donostia, 1948) eta bere seme Carmeloren lanekin osatuta dago. (gehiago…) »
Atsekabe handiz agurtu dugu Luis, bizilagun eta lagun maitagarria, gaixotasun luze eta mingarri bati erabakitasunez aurre egin ondoren gaur utzi gaituena. Auzoarekin erabat konprometituta, gogoratu baino ezin dugu egin urte askotan zehar Gabon Gauean Arriberri, Buenavista gaina, Arrizar, Erroteta eta Santa Barbarako txokoak zeharkatzen dituen Olentzero zuzentzeaz arduratu zela, osasunak utzi ez zion arte. (gehiago…) »
Herripe Auzo Elkartea
Gabonetako jaiek gero eta gehiago garamatzate erosketa konpultsiboan, antsietatean eta zoramenean, eta hori guztia umore ona, ezinegona (batez ere haurrentzat), familia barruko eta lagunen arteko topaketak dituzten jai berezi hauetaz gozatzeko gogoz. Ile urdinak orrazten direnean konturatzen gara gauzak nola aldatu diren munduak bilakaera izan duelako. Gabonak, neurri batean, jendea berriz elkartzeko eta elkar ezagutzeko aukera ematen duen etenaldia dira, eta horregatik mantentzen du erlijiosoaren eta paganoaren arteko aire hori.
Altzan, auzokideek eta lagunek jakinarazi digute aldi magikoa dagoeneko hasi dela, Gaiztarroko jaiotzarekin, eta larunbatean, hilak 20, Larratxon egingo den Santomasak Herri Azokarekin, hurrengo 21erako motorrak berotuz, Donostian, non altzatar postu batzuk zain ditugun kalitatezko txistorra batekin. (gehiago…) »
Francisco Armendarizek 60ko hamarkadaren erdialdean Lau Haizetatik goizeko paseoan hartutako argazki bat da 2026an zehar gure ondoan izango dugun egutegiaren goiburuko irudia. 2026 urte biribila izango da Altzako Historia Mintegiarentzat, altzatarren historiako bideetan egindako ibilbidearen 40. urteurrena izango delako.
Atzo arratsaldean talde polit bat elkartu ginen egutegia aurkezteko eta datorren urtean landuko ditugun jardueren berri emateko. Horien artean nabarmentzekoa da Altzako historiari eskainitako liburu baten argitalpena, non lau hamarkada hauetan argitaratutako lan guztia kondentsatuko den, eta dagoeneko lantzen ari garena. Aurrerapen gisa, aurkezpenean orri-markatzaile bat banatu genuen, XIX. mende hasierako erdi-txori ikuspegian marraztutako mapa bitxi batetik abiatuta. (gehiago…) »
XX. mendearen hasieran sagardotegiak modan jarri ziren Altzan eta Urumeako eskualdean. Ordura arte sagardogintza etengabeko gainbeheran murgilduta zegoen, baina industrializazioarekin batera gizarte eta ohitura aldaketa handiak izan ziren eta, besteak beste, aisialdirako kultura zabaldu zen. Sagardotegiak, etxeko produkzioa saltzearekin batera, toka eta boloak, bertsolaritza edo soinuaren inguruan biltzeko lekuak bilakatu ziren. (gehiago…) »
Altzako Mikel Zabalza Gogoan Herri Ekimena
Ba dira lau hamarkada luze Mikel Zabalza orbaiztarra eta Donostiako Udaletxeko langilea Tranbia Konpainian Altzako bere etxean, Jolastokieta auzoan, atxilotuta eta bizirik eraman zutela. Berarekin batera, bere neska laguna, Bidebietako Idoia Aierbe, bere lehengusua Manuel Bizkai Zabalza, Jon Arretxe oreretarra,… Nafarroan ordu berean bere bi anai ere atxilotu zituzten… Garai hartan halako sarekadak ziren errepresiorako ohiko tresna… (gehiago…) »
Iñigo Landa Ijurko
Simancaseko Artxiboan 1598ko dokumentu interesgarri bat gordetzen dute, Ubako ermitako Ama Birjinaren izena duen ontzi bati buruzkoa: “Nuestra Señora de Hua” naoa. Dokumentuak Albaolak duela gutxi Ondartxon eraiki eta uretaratu duen San Juan ontziaren erreplikaren antzeko neurriekin egin den ikuskapen ofiziala eta tonaje-ziurtagiria jasotzen du.[1] (gehiago…) »
Abenduaren 12an, 19:00etan, Tomasenen elkartuko gara aurten ere, 2026ko egutegia eta urte berrirako pentsatuta ditugun proiektu guztiak zuekin partekatzeko.Urte berezia AHMrentzat, 40 urte bete ditugulako elkarte gisa osatu ginenetik, eta lanean eta elkartzen hasi ginelako, Altzatarren ondarea zaindu, hautsak kendu eta kontserbatzeko eta Altzaren orainaren parte izateko.
Urtemuga hau ospatzen hasteko, hilaren 12rako prestatu nahi dugun proposamen batean parte hartzera gonbidatu nahi zaituztegu: 40 urte hauetan bildu ditugun eta album altzatarretan argitaratu ditugun argazkietatik bat aukeratu. Esanahi berezia duen argazki bat, leku batena, zerbait pertsonala edo kolektiboa gogorarazten duena, eta abar. (gehiago…) »
Arnaobidao (San Telmo Museoa, 1935)
Iñigo Landa, Juan Carlos Echeveste
Indiako Artxibo Orokorrean jarraian komentatzea merezi duen dokumentu hau aurkitu dugu: 1537ko Errege Zedula bat, non Domingo de Arnao Bidaori -Donostiako bizilagun eta Arnaobidao oinetxe altzatarraren jauna izandakoa- Ameriketara hiru esklabo beltzekin batera joateko baimena ematen zion, Koroak bere kolonietara bidaiatzeko garatu zuen lizentzia sistemaren adibide tipikoa.
1492an kontinente berri bat aurkitu ondoren, Espainiako monarkiak sistema administratibo bat ezarri zuen Indietara emigratzeko eta kolonizazioan parte hartzeko. Baldintza legal eta administratibo zorrotzak ezarri zituen: odol garbitasuna frogatu behar zen, deskribapen fisikoa eman faltsutzeak ekiditeko, bere familiarekin bidaiatu behar zen edo, bestela, baimen berezia lortu, eta izapideak Sevillako Kontratazio Etxearen bidez egin behar ziren. Arauak zorrotzak izan arren, legez kanpoko emigrazioa zerbait arrunta izan zen. (gehiago…) »
Gerardo Lobeira
Bieito Lobeira Domínguez
Foi un “Valeroso clan”, como proclama o himno nacional da Galiza. Viñan de Loira-Seixo, da comarca do Morrazo, Galiza, e traían con eles tradición de loita e mobilización mariñeira no seu país. Xente brava e reivindicativa, da que non achantaba. Xa na Galiza pelexando na defensa do seu tipo de arte de pesca tradicional e selectiva, o “xeito”, fronte á ameaza da traíña, importada polos “fomentadores” cataláns ligados á industria conserveira. Foi a “guerra da sardiña”, en que mulleres e homes de Loira e de toda Galiza non calaron nin claudicaron. Tamén na demanda da prohibición da pesca con dinamita, ou fronte a intentos de privatización do litoral. Viñan curtidos de loitas e sabían da necesidade da autoorganización política e sindical para propiciar calquera avance social. (gehiago…) »
Altzako Historia Mintegia